संकेत पाटील /तासगाव
तासगाव तालुक्यातील महसूल विभाग पुन्हा एकदा चर्चेच्या केंद्रस्थानी आला आहे. महसुली कामांसाठी कथित लाच मागितल्याचा दावा करणारी एक ऑडिओ क्लिप सोशल मीडियावर व्हायरल झाल्यानंतर या विभागातील कामकाजावर गंभीर प्रश्न उपस्थित झाले आहेत. या संभाषणात नोंदणी, फेरफार आणि इतर महसुली प्रक्रियांसाठी ठरावीक रक्कम मागितली जात असल्याचा दावा स्थानिक नागरिकांकडून केला जात आहे.
ऑडिओ क्लिपमध्ये नेमके काय?
व्हायरल झालेल्या कथित ऑडिओमध्ये महसुली नोंदणीसाठी सुमारे १५ हजार रुपयांची मागणी होत असल्याचे सूचित होते. “आमची परिस्थिती नाही असं सांगू नका, काम करायचं असेल तर रक्कम द्यावी लागेल,” अशा आशयाचे संभाषण ऐकू येत असल्याचा दावा केला जात आहे. या क्लिपची अधिकृत पुष्टी अद्याप झालेली नसली, तरी तिच्यामुळे तासगाव तालुक्यात मोठी खळबळ उडाली आहे.
सामान्यतः महसूल विभागातील कामे – जसे की सात-बारा उतारा, फेरफार नोंद, वारसा नोंद, जमीन व्यवहाराशी संबंधित कागदपत्रे – ही ठराविक सरकारी शुल्कात केली जाण्याची अपेक्षा असते. मात्र अतिरिक्त रकमेची मागणी होत असल्याच्या तक्रारी यापूर्वीही अधूनमधून पुढे आल्या होत्या.
“झिरो तलाठी” आणि खासगी इसमांची भूमिका?
तालुक्यातील काही तलाठी कार्यालयांमध्ये प्रत्यक्ष कामकाज खासगी इसमांच्या माध्यमातून होत असल्याची चर्चा आहे. स्थानिक नागरिकांच्या मते, अनेक वेळा तलाठी कार्यालयात अनुपस्थित असतात आणि कागदपत्रांची देवाणघेवाण, अर्जांची छाननी किंवा व्यवहाराशी संबंधित प्राथमिक प्रक्रिया खासगी व्यक्तींकडून हाताळली जाते.
या प्रकारामुळे पारदर्शकतेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. महसूल विभागातील महत्त्वाची कागदपत्रे अधिकृत अधिकाऱ्यांच्या देखरेखीखाली नसल्यास गैरव्यवहाराला वाव मिळू शकतो, अशी भीती नागरिक व्यक्त करत आहेत.
शेतकऱ्यांचा संताप वाढला
तासगाव हा द्राक्ष आणि शेतीप्रधान तालुका म्हणून ओळखला जातो. जमीन व्यवहार, पीककर्ज, वारसा नोंदणी, फेरफार यांसाठी शेतकऱ्यांना वारंवार महसूल कार्यालयाचे फेरे मारावे लागतात. अशा परिस्थितीत अतिरिक्त पैशांची मागणी होत असल्याचा संशय निर्माण झाल्याने शेतकरी वर्गात संतापाची भावना आहे.
“सात-बारा मिळवण्यासाठी आठवडे वाट पाहावी लागते. त्यात जर पैसे दिले तरच काम होते, अशी चर्चा आहे,” असे एका शेतकऱ्याने नाव न सांगण्याच्या अटीवर सांगितले.
प्रशासनाची भूमिका काय?
या संपूर्ण प्रकरणावर अधिकृत प्रतिक्रिया अद्याप समोर आलेली नाही. व्हायरल ऑडिओची सत्यता, संबंधित व्यक्तींची ओळख आणि संभाषणाचा संदर्भ याबाबत तपास होणे आवश्यक असल्याचे मत जाणकार व्यक्त करत आहेत.
महसूल विभागातील कामकाज पारदर्शक करण्यासाठी:
सर्व अर्ज प्रक्रिया ऑनलाईन आणि ट्रॅकिंगसह करणे
कार्यालयीन उपस्थितीची नोंद सार्वजनिक करणे
नागरिकांसाठी तक्रार नोंदणीची स्वतंत्र आणि सुलभ यंत्रणा उपलब्ध करणे
अशा उपाययोजना गरजेच्या असल्याचे मत व्यक्त होत आहे.
पुढे काय?
व्हायरल ऑडिओ हा एखाद्या व्यक्तीपुरता मर्यादित प्रकार आहे की संपूर्ण तालुक्यातील पद्धतींचे हे प्रतिबिंब आहे, हा खरा प्रश्न आहे. या प्रकरणाची सखोल चौकशी झाल्यास महसूल विभागातील अनेक बाबी समोर येण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.
दरम्यान, नागरिक आणि शेतकरी वर्ग प्रशासनाकडून निष्पक्ष चौकशीची अपेक्षा व्यक्त करत आहेत. जर आरोपांमध्ये तथ्य आढळले, तर संबंधितांवर कठोर कारवाई व्हावी, अशी मागणी जोर धरू लागली आहे.
तासगावातील महसूल विभागातील हे प्रकरण केवळ एका व्हायरल क्लिपपुरते मर्यादित राहते की व्यापक सुधारणा घडवून आणते, याकडे संपूर्ण तालुक्याचे लक्ष लागले आहे.
प्रतिक्रिया व्यक्त करा